۲۳ ربا و تبادلهٔ ارز (صَرف)
23 Riba and Currency Exchange (Sarf)
ربا (ربا خواری) عبارت است از گرفتنِ مالی در برابرِ مالی دیگر از همان جنس، به صورتِ نابرابر. صرافی (الصَّرف) عبارت است از گرفتنِ مالی در برابرِ مالی دیگر از طلا و نقرهای از همان جنس، به صورتِ برابر، یا از دو جنسِ مختلف، به صورتِ برابر یا با افزونی. مبادله تنها در معامله میتواند رخ دهد؛ اما ربا تنها در یک معاملۀ خرید و فروش (البَیع)، در وام (القَرض) یا در سلَم (خرید پیشین) میتواند رخ دهد. داد و ستد (البَیع) عبارت است از مبادلۀ مالی با مال که منجر به تبادل دارایی میشود؛ و این کار برای ما مجاز است، زیرا خداوند (سبحانه و تعالی) میفرماید:
Riba (usury) is the practice of taking property for another property of the same type unequally. The money exchange (Sarf) is the practice of taking a property for another property from gold and silver of the same type equally, or of two different types equally or preferentially. The exchange can only take place in trade, as for usury, it can only happen in a trade (Bay’u) transaction, in a loan (Qardh) or in a Salam (forward buying). Trading (Al-Bay’u) is the practice of exchanging property for property resulting in an exchange of property; this is permitted for Allah (swt) says:
«وَأَحَلَّ اللَّهُ الْبَيْعَ» [البقرة: ۲۷۵] و از آنجا که بخاری از حکیم بن حزام روایت کرده است که پیامبر خدا ﷺ فرمود: «طرفین معامله تا زمانی که از هم جدا نشدهاند، حق فسخ معامله را دارند.» اما سلَم، یعنی تحویل فوری کالایی در برابر کالای معین که در زمانی مشخص در آینده تحویل داده میشود (أجَل). سلَم که به آن سلف (نسیه) نیز گفته میشود، نوعی از معامله است و به همان شیوهی معامله منعقد میشود، اما با عبارت «سلم». این کار جایز است، زیرا خداوند (سبحانه و تعالی) میفرماید: