25.3 Valyuta-pul munosabatlari mamlakatlar o‘rtasida
25.3 Currency-Monetary Relations Between Countries
Tashqi savdo mamlakatlar o‘rtasida pul munosabatlarini yuzaga keltiradi, chunki mamlakat tovarlar narxini o‘zi import qilgan mamlakat valyutasi bilan yoki o‘sha mamlakat qabul qiladigan valyuta bilan to‘lashi kerak bo‘ladi.
Foreign trade generates a monetary relationship between countries, because a country would have to pay the price of commodities with the currency of the country she had imported from, or with a currency acceptable to that country.
Mamlakat o‘z tovarlarini o‘z valyutasida yoki o‘zi tanlagan valyutada sotganda, to‘lovni ham shu valyutada olishi kerak. Aynan shu narsa turli mamlakatlar o‘rtasida pul munosabatlarini vujudga keltiradi.
A country would also have to receive payment for commodities she sells in her own currency or in the currency of her choice. This is what generates a monetary relationship between various countries.
Shuningdek, tovarlarning almashinuvi, ya'ni ko'rinadigan import va eksport ham mavjud. Bundan tashqari, xizmatlar almashinuvi, ya'ni ko'rinmas import va eksport ham bor. Bularga barcha turdagi transport, jumladan yuk va yo'lovchi tashish, xalqaro dengiz yuk tashish va havo yuk tashish, pochta xarajatlari, xalqaro telegraf va telefon xarajatlari, barcha turdagi tijorat xizmatlari, shuningdek barcha komissiya va brokerlik haqlari, hamda turizm sanoati bilan bog'liq barcha xizmatlar kiradi. Turist chet elga tashrif buyurib, o'z daromadining bir qismini u yerda sarflaganida, u o'zi bilan birga o'z mulkidan ham bir qismini olib boradi. Biroq u o'z mamlakatidan shunday narsani olib boradiki, bu unga tashrif buyurayotgan mamlakatda sarflash imkonini beradi: ya'ni yo oldindan kelishuv asosida o'sha mamlakat valyutasidan belgilangan miqdorni sarflash, bunni o'z mamlakati o'z valyutasi bilan qoplashni o'z zimmasiga olgan holda, yoki o'sha mamlakat qabul qiladigan valyutadan ma'lum miqdorni sarflash kelishuvi bo'yicha, agar bunday valyuta uning mamlakatida mavjud bo'lsa.