5 Sunnah
5 The Sunnah
33. Sunnah inajumuisha maneno ya Mtume ﷺ, vitendo vyake na idhini yake iliyotoka kwake, isipokuwa Qur'ani. Ni wahyu kutoka kwa Allah (SWT), kwa sababu Allah (SWT) amesema:
33. The Sunnah consists of the sayings of the Messenger (PBUH), his actions and consent that has come from him, other than the Qur’an. It is revelation from Allah (SWTH), because Allah (SWTH) said:
"Wala hasemi kwa matamanio yake. Hayo si kitu isipokuwa ni Wahyi unaofunuliwa." [An-Najm: 3-4] Yeye (SWT) alisema:
“Nor does he speak of (his own) desire. It is only an Inspiration that is inspired.” [An-Najm: 3-4] He (SWTH) said:
"Sifuati ila lile linalofunuliwa kwangu." [Yunus: 15] Yeye (SWT) alisema:
“I only follow that which is revealed to me.” [Yunus: 15] He (SWTH) said:
“Sema: hakika mimi sifuati ila yale yanayofunuliwa kwangu.” [Al-An'aam: 203] Yeye (SWT) akasema:
“Say: verily, I only follow that which is revealed to me.” [Al-An’aam: 203] He (SWTH) said:
"Ninawaonya kwa wahyi (kutoka kwa Allah) tu." [Al-Anbiyaa: 45]
“I warn you only by the revelation (from Allah).” [Al-Anbiyaa: 45]
34. Sunnah ni kama Qur'ani, kwani ni wahyi kutoka kwa Allah na Shariah ya Allah. Hakuna tofauti kati ya Qur'ani Tukufu na Sunnah katika Shariah. Zote mbili ni khiTaab ash-shaari' (kauli ya Mwenye kutunga sheria), kwa sababu ya kauli ya Allah (SWT):
34. The Sunnah is like the Qur’an, because it is revelation from Allah and the Sharee’ah of Allah. There is no difference between the Noble Qur’an and the Sunnah in the Sharee’ah. Both of them are khiTaab ash-shaari’ (the speech of the Legislator), due to the saying of Allah (SWTH):
“Na chochote (maa) atakachokupa Mtume (Muhammad ﷺ), kichukueni; na chochote (maa) atakachokukataza, jiepusheni nacho.” [Al-Hashr: 7] Neno ‘maa’ ni moja ya aina za ujumla. Pia Yeye (SWTH) amesema:
“And whatsoever (maa) the Messenger (Muhammad (PBUH)) gives you, take it, and whatsoever (maa) he forbids you, abstain (from it).” [Al-Hashr: 7] The ‘maa’ is one of the forms of generality. Also He (SWTH) said:
"Yeyote anayemtii Mtume (Muhammad ﷺ) amekwisha mtii Allah." [An-Nisaa': 80] Na Yeye (SWT) alisema:
“He who obeys the Messenger (Muhammad (PBUH)) has indeed obeyed Allah.” [An- Nisaa’: 80] And He (SWTH) said:
“(Na) mkitofautiana katika jambo lolote miongoni mwenu, basi lirejesheni kwa Allah na Mtume Wake ﷺ.” [An-Nisaa: 59] Hivyo basi, Sunnah ni dalili ya Shari’ah, kama ilivyo Qur’ani Tukufu, bila tofauti yoyote.
“(And) if you differ in anything amongst yourselves, refer it to Allah and His Messenger (PBUH).” [An-Nisaa’: 59] Thus, the Sunnah is a Sharee’ah evidence, like the Noble Qur’an, without any difference.
35. Sunna imetufikia kwa njia ya masimulizi, kwa namna tofauti na ile ya Qur'an, ambayo ilitufikia kwa njia ya uhamishaji. Qur'ani Tukufu yenyewe, iliyoteremshwa kwa Mtume wa Allah ﷺ, ambayo aliwafikishia watu ambao maneno yao yanathibitisha hoja isiyopingika, na ambayo aliamuru ihifadhiwe kwa kukaririwa na iandikwe, imetufikia kama ilivyoteremshwa kwake kabisa. Ama Sunna ni kile ambacho wasimulizi wametusimulia kuhusu alichosema Mtume ﷺ, alichokitenda, na alichokubali. Kwa hiyo, kuhukumu kwamba jambo fulani ni sehemu ya Sunna kunategemea msimulizi.
35. The Sunnah has reached us via narration, a manner unlike that of the Qur’an, which had been transmitted to us as transmission. The selfsame Noble Qur’an that was revealed to the Messenger of Allah (SWTH) - which he conveyed to people whose speech establishes a decisive proof, and which he ordered to be memorised and written - has been transmitted to us exactly the same as it was revealed to him. Whilst the Sunnah is what the narrators narrated to us concerning what the Messenger (PBUH) said, what he did and what he consented to. Thus, to consider something to be part of the Sunnah depends on the narrator.
36. Wale waliosimulia kutoka kwa Mtume (PBUH) walikuwa either miongoni mwa Maswahaba au watu wengine ambao si Maswahaba. Hii ni kwa sababu si kila aliyemwona Mtume ﷺ ni Sahaabi. Wala si kila aliyesimulia kutoka kwake ni Sahaabi. Neno Sahaabah ni neno la Kiarabu, ambalo linaeleweka kulingana na dalili ya lugha. Neno Sahaabi kwa maana ya lugha ni yeyote anayetimiza maana ya kuwa mwenzi. Hakuna maandiko ya Shari'ah yanayofafanua maana ya Sahaabi. Kwa hiyo maana yake ni ile ambayo lugha imeionyesha. Imesimuliwa kutoka kwa Sa'eed bin al-Musayyab kwamba ufafanuzi wa Sahaabi ni kwamba "lazima awe ametumia mwaka mmoja au miwili (pamoja na Mtume ﷺ) au ameshiriki katika vita moja au mbili (pamoja na Mtume ﷺ)." Kuhusu aliyemwona Mtume ﷺ au kusimulia kutoka kwake lakini hakuwa pamoja naye, huyo si Sahaabi. Ndiyo maana Anas bin Maalik alipoulizwa: "Mbali na wewe, je, bado kuna Maswahaba wa Mtume ﷺ?" Alisema: "Kuna baadhi ya watu kutoka miongoni mwa Mabedui waliomwona, lakini wale waliokuwa pamoja naye, hapana."
36. Those who narrated from the Prophet (PBUH) were either from the Sahaabah or other people who are not from the Sahaabah. This is because not everyone who saw the Messenger (PBUH) is a Sahaabi. Nor is everyone who narrated from him a Sahaabi. The word Sahaabah is an Arabic word, which is understood according to the linguistic indication. The word Sahaabi linguistically means anyone who fulfils the meaning of companionship. There is no Sharee’ah text defining the meaning of Sahaabi. So the meaning is that which the language has indicated. It has been narrated from Sa’eed b. al-Musayyab that the definition of Sahaabi is that “he must have spent a year or two (with the Messenger (PBUH)) or have gone to one or two battles (with the Messenger (pbuh)).” As for the one who saw the Messenger (PBUH) or narrated from him but did not accompany him, he is not a companion (Sahaabi) That is why when Anas b. Malik was asked: “Other than you, are there any companions of the Prophet left?” He said: “There are some people from the Bedouins who saw him, but as for those who accompanied him, no.”.
37. Kila Mwislamu lazima akubali simulizi ya Sahaba na kuichukulia kuwa ni hoja. Hairuhusiwi kwake kuikataa, kwa sababu uaminifu wa Sahaba umethibitishwa kwa maandishi ya wazi (qat'i) ya Qur'ani tukufu. Yeyote atakayethibitika kuwa miongoni mwa Muhajirina au Answari, simulizi yake lazima ikubaliwe kwa uhakika. Hairuhusiwi kwa Mwislamu kuikataa, kwa sababu hiyo ingemaanisha kumkataa mtu ambaye Allah (SWT) amemsifu na ambaye uaminifu wake umethibitishwa katika Qur'ani Tukufu.
37. Every Muslim must accept the narration of a Sahaabi and to take it as proof. It is not allowed for him to reject it, because the trustworthiness of a Sahaabi is proven by of the definite (qat’i) text of the noble Qur’an. Anyone who is proven to be from the Muhajireen or from the Ansar, his narration must be definitely accepted. It is not allowed for a Muslim to reject it, because that would mean rejection of someone Allah (SWTH) has praised and whose trustworthiness is established in the Noble Qur’an.
38. Kwa msimulizi yeyote, isipokuwa Maswahaba, inawekwa sharti kwamba kabla ya kutaja simulizi yake kama ushahidi, ni lazima athibitishwe kuwa ni ‘adl (mwaminifu) na dhaabit (sahihi katika kukumbuka) kuhusu anachosimulia. Kwa hiyo, uaminifu wa msimulizi, kiasi cha kwamba tunaichukulia simulizi yake kuwa sehemu ya Sunnah, hauwezi kuthibitishwa isipokuwa sharti za uaminifu na dhabt (usahihi wa kukumbuka) zikitimia. Hivyo, ni lazima kuchunguza ni kutoka kwa nani Hadiyth inachukuliwa. Simulizi haichukuliwi kutoka kwa mtu ambaye madh-hab yake yana msimamo unaomfanya mfuasi wake kuwa kafiri, au kutoka kwa mtu anayeruhusu uongo kusemwa juu ya Mtume ﷺ ili kuunga mkono madh-hab yake, au kuwaita watu katika kundi lake na kuwahimiza kuwa sehemu yake, au ikiwa anaruhusu uongo kwa manufaa ya Uislamu n.k. Hii ni kwa sababu Mtume ﷺ alisema:
38. It is stipulated for any narrator, other than the Sahaabah, that before one cites his narration as proof, he is proved to be ‘adl (trustworthy) and dhaabit (precise) in regards to what he narrates. So the trustworthiness of a narrator, such that we consider his report a part of the Sunnah, cannot be established unless the conditions of trustworthiness and dhabt (precision) are fulfilled. Thus, one must scrutinise from whom the Hadeeth is taken. The narration is not taken from someone whose madh-hab contains an opinion that makes the one who adopts it a kaafir, or someone who allows lies to be said about the Messenger (PBUH) in order to support his madh-hab, or to call to his sect and encourage people to be part of it, or if he permits lying for the benefit of Islam etc. This is because the Messenger (PBUH) said:
"Mtu yeyote anayesema uongo kwa makusudi juu yangu, na ajiandalie makazi yake Motoni." Mtu anayesema uongo kuhusu Mjumbe wa Allah ﷺ hakika amepoteza uaminifu wake.
“The one who deliberately lies about me let him reserve a place for himself in the Hellfire.” The one who lies about the Messenger of Allah has definitely lost his trustworthiness.